Bồi thường thiệt hại do xâm phạm về thi thể.

Chào Luật sư, tôi có việc muốn nhờ tới sự giúp đỡ của Luật sư. Cháu tôi vừa mất do bị sét đánh từ 2 tuần trước. Hôm đó cháu tôi ra đồng làm ruộng; khi thấy trời đổ cơn giông lớn cháu chỉ kịp chạy vào gốc cây để trú mưa. Không may cháu bị sét đánh. Mặc dù đã được gia đình đưa đi cấp cứu ngay sau đó; nhưng do bị luồng sét đánh quá nặng nên cháu đã tử vong. Sau đó cũng vì lo sợ kẻ gian đào mộ lấy cắp bộ phận trên người nên chúng tôi có chôn cất sau vườn nhà. Tuy nhiên; việc chôn cất sau vườn nhà cũng đã bị kẻ gian đào xới ngôi mộ lên; và lấy đi phần cánh tay của cháu tôi.

Ngay sau đó; gia đình chúng tôi đã báo với công an về vụ việc trên; đồng thời cũng thuê người đi tìm. Khoảng 5 hôm sau thì công an có tìm ra được kẻ đã đào mộ và lấy cắp thi thể của cháu tôi. Không biết gia đình chúng tôi có được quyền yêu cầu kẻ gian đó phải bồi thường thiệt hại cho hành vi của hắn gây ra hay không? Hay sau khi hắn trả lại 1 phần thi thể của cháu tôi thì mọi việc coi như xong? Nếu chúng tôi khởi kiện thì hắn có bị đi tù hay không? Mong Luật sư giúp đỡ.

Câu hỏi của anh Lâm – Hà Nam

Luật Tuệ An – Tổng đài tư vấn luật miễn phí 24/7: 1900.4580. – Văn phòng luật uy tín tại Hà Nội. – Luật sư uy tín chuyên nghiệp.

Cảm ơn anh đã tin tưởng và gửi câu hỏi đến Luật Tuệ An. Trong phạm vi bài viết này, chúng tôi sẽ tư vấn cho anh theo những ý chính sau:

  • Thế nào là thiệt hại do xâm phạm thi thể
  • Quy định của pháp luật hiện hành về bồi thường thiệt hại do xâm phạm thi thể
  • Xử phạt trong trường hợp xâm phạm thi thể

Cơ sở pháp lý:

  • Bộ luật dân sự 2015
  • Bộ luật hình sự 2015
Luật Tuệ An – Tổng đài tư vấn luật miễn phí 24/7: 1900.4580

1.Thế nào là thiệt hại do xâm phạm thi thể

Về mặt sinh học, thì thi thể là toàn bộ phần thân xác của một người kể từ thời điểm người đó chết – cái chết sinh học. Đó là khi toàn thể các yếu tố tự nhiên cấu thành thực thể đó đã không còn khả năng trao đổi chất về mặt sinh học dưới bất kỳ hình thức nào.

Và thi thể là xác của người chết, còn toàn vẹn; chưa được mai táng bằng bất kỳ một hình thức nào hoặc mới được mai táng. Việc xâm phạm đến xác chết của người đã khuất là hành vi cố ý hủy hoại như đốt xác; ngâm vào dung dịch axit; lấy một bộ phận thi thể…

Xác của cá nhân sau khi đã được mai táng mà còn nguyên vẹn; chưa bị phân hủy; chưa bị biến dạng thì hành vi xâm phạm làm biến dạng; làm ảnh hưởng tới sự nguyên vẹn của xác đó là hành vi xâm phạm thi thể.

Rất nhiều người nhầm lẫn giữa hành vi xâm phạm về mồ mả; và hành vi xâm phạm về thi thể; để từ đó xác định nhầm thiệt hại. Hành vi xâm phạm thi thể thì khách thể mà hành vi hướng tới là xác của người chết; còn mồ mả của người đó lúc này chỉ là vỏ bọc vật chất của xác chết chứ không phải là khách thể của hành vi xâm phạm.

Hành vi được xác định là xâm phạm thi thể nếu đối tượng của hành vi trái pháp luật hướng tới là xác chết; mục đích của hành vi nhằm chiếm đoạt hoặc phá hủy bộ phận; và hậu quả làm mất đi sự toàn vẹn của thi thể cá nhân. Vậy nên với những hành vi và mục đích hướng tới việc làm mất đi sự vẹn toàn của xác chết; thì được xác định là xâm phạm thi thể chứ không phải là xâm phạm mồ mả.

Luật Tuệ An – Tổng đài tư vấn luật miễn phí 24/7: 1900.4580

2. Quy định của pháp luật hiện hành về bồi thường thiệt hại do xâm phạm thi thể

Việc xâm phạm xác chết là hành vi trái pháp luật; gây thiệt hại về mặt tài sản cũng như tinh thần cho người bị thiệt hại và những người liên quan. Vậy nên những người này phải bồi thường thiệt hại cho hành vi của mình gây ra. Việc này được quy định rất rõ tại Điều 606 BLDS 2015:

Điều 606. Bồi thường thiệt hại do xâm phạm thi thể

1. Cá nhân, pháp nhân xâm phạm thi thể phải bồi thường thiệt hại.

2. Thiệt hại do xâm phạm thi thể gồm chi phí hợp lý để hạn chế, khắc phục thiệt hại.

3. Người chịu trách nhiệm bồi thường khi thi thể bị xâm phạm phải bồi thường theo quy định tại khoản 2 Điều này; và một khoản tiền khác để bù đắp tổn thất về tinh thần cho những người thân thích thuộc hàng thừa kế thứ nhất của người chết; nếu không có những người này thì người trực tiếp nuôi dưỡng người chết được hưởng khoản tiền này. Mức bồi thường bù đắp tổn thất về tinh thần do các bên thỏa thuận; nếu không thỏa thuận được thì mức tối đa đối với mỗi thi thể bị xâm phạm không quá ba mươi lần mức lương cơ sở do Nhà nước quy định.

Căn cứ làm phát sinh trách nhiệm bồi thường thiệt hại

Có hành vi trái pháp luật:

Thi thể của cá nhân có thể bị xâm phạm do hành vi cố ý; hoặc vô ý của người khác. Hành vi xâm phạm do cá nhân; hoặc nhiều cá nhân do cố ý xâm phạm tới tính toàn vẹn của cơ thể. Những người gây thiệt hại đó lấy đi 1 phần hoặc nhiều phần trên bộ phận của người chết. Tác động tới tính vẹn toàn của xác chết; làm cho xác chết không được nguyên vẹn và bị thiếu hụt đi vài phần.

Dù hành vi xâm phạm thi thể do lỗi cố ý hoặc vô ý thì người có hành vi xâm phạm đó đều có trách nhiệm bồi thường thiệt hại. Nguyên tắc này được xác định theo nguyên tắc bồi thường thiệt hại ngoài hợp đồng; người có hành vi gây thiệt hại cho dù có lỗi cố ý hoặc lỗi vô ý đều phải bồi thường thiệt hại. Hành vi xâm phạm thi thể trái với ý chí của người có thi thể khi còn sống. Khi còn sống, cá nhân không thể hiện ý chí bằng văn bản hiến xác; bộ phận cơ thể của mình sau khi chết vì mục đích chữa bệnh; hoặc nghiên cứu khoa học thì không có quyền lấy bộ phận cơ thể hoặc xác của người đó sau khi chết.

Có thiệt hại xảy ra.

Thi thể của cá nhân là một thực thể thiêng liêng được bảo vệ không chỉ bằng pháp luật mà bằng cả đạo đức. Việc cá nhân nào đó xâm hại tới thực thể này gây ra nhiều thiệt hại đối với cả người đã chết; và cả những người thân thích xung quanh.

Bồi thường thiệt hại do xâm phạm thi thể; là việc yêu cầu chủ thể xâm phạm thi thể phải thực hiện nghĩa vụ bằng một khoản tiền nhất định. Khoản tiền đó là những chi phí hợp lí của người thân người chết; nhằm khắc phục thiệt hại hay trong việc đi tìm bộ phận thi thể đã bị lấy mất. Việc bồi thường này bao gồm:

  • Bồi thường về vật chất: Thiệt hại về vật chất do hành vi xâm phạm thi thể bao gồm các khoản tiền; mà thân nhân của người có thi thể bị xâm phạm bỏ ra để tổ chức các hoạt động tìm kiếm bộ phận bị mất; như thuê người, thuê các phương tiện; máy móc để phục vụ hoạt động tìm kiếm. Là chi phí khôi phục tình trạng nguyên trạng cho thi thể… và các thiệt hại vật chất hợp lý khác (chủ thể phải chứng minh).
  • Bồi thường về tinh thần: Thi thể của người chết không phải là tài sản; do vậy người xâm phạm thi thể của người khác thì ngoài trách nhiệm bồi thường thiệt hại về tài sản; thì còn phải bồi thường bù đắp tổn thất về tinh thần cho những người thân thích của người có thi thể bị xâm phạm. Vì hành vi xâm phạm thi thể không những đã gây thiệt hại về phần tài sản như xác định trên đây; mà còn xâm phạm đến quyền nhân thân của chính người có thi thể đó. Đồng thời cũng gây ra những tổn thất về tinh thần cho những người thân thích của cá nhân có thi thể bị xâm phạm.
Có mối quan hệ nhân quả giữa hành vi xâm phạm thi thể và hậu quả xảy ra

Hành vi xâm phạm thi thể là hành vi trái pháp luật; dẫn đến hậu quả như đã phân tích ở trên. Những hành vi xâm phạm thi thể có thể là hành vi trực tiếp hoặc gián tiếp; thì người có hành vi đó phải bồi thường thiệt hại. Hậu quả thiệt hại của thi thể phải bồi thường thiệt hại.

3. Xử phạt trong trường hợp xâm phạm thi thể

Trách nhiệm về các khoản bồi thường

Về khoản bồi thường vật chất. Người gây thiệt hại cho gia đình anh (kẻ gian) phải chịu trách nhiệm về khoản bồi thường này. Bao gồm: tiền gia đình anh thuê người đi tìm kiếm; thuê các phương tiện; máy móc để phục vụ hoạt động tìm kiếm; chi phí khôi phục tình trạng nguyện vẹn;… Những chi phí này anh phải chứng minh được.

Về khoản bồi thường tin thần. Người kia phải bồi thường thêm một khoản tiền khác để bù đắp về tinh thần cho những người thân thích thuộc hàng thừa kế thứ nhất của gia đình anh như cha đẻ, mẹ đẻ, cha nuôi, mẹ nuôi, vợ, chồng, con đẻ, con nuôi. Nếu không có những người này thì người trực tiếp nuôi dưỡng người chết sẽ được hưởng khoản tiền bồi thường tổn thất tinh thần này.

Khoản tiền bồi thường về tổn thất tinh thần sẽ do 2 bên thỏa thuận; khi 2 bên không đưa ra được thỏa thuận thì sẽ được bồi thường không quá 30 lần mức lương cơ sở do nhà nước quy định.

Chịu trách nhiệm hình sự

Theo quy định tại Điều 319 Bộ luật Hình sự 2015 người có hành vi xâm phạm mồ mả, hài cốt của người khác sẽ bị xử lý như sau:

Điều 319. Tội xâm phạm thi thể, mồ mả, hài cốt

1. Người nào đào, phá mồ mả, chiếm đoạt những đồ vật để ở trong mộ, trên mộ hoặc có hành vi khác xâm phạm thi thể, mồ mả, hài cốt, thì bị phạt cải tạo không giam giữ đến hai năm hoặc phạt tù từ ba tháng đến hai năm. 

2. Phạm tội thuộc một trong các trường hợp sau đây, thì bị phạt tù từ 02 năm đến 07 năm:

a) Gây ảnh hưởng xấu đến an ninh, trật tự, an toàn xã hội;

b) Chiếm đoạt hoặc hủy hoại vật có giá trị lịch sử, văn hóa;

c) Vì động cơ đê hèn;

d) Chiếm đoạt bộ phận thi thể, hài cốt.

Như vậy; nếu gia đình anh yêu cầu khởi kiện thì rất có thể người lấy cắp bộ phận của cháu anh sẽ phải chịu trách nhiệm hình sự. Cụ thể ở đây là phạt tù có thời hạn từ 02 đến 07 năm theo quy định của pháp luật.

Trên đây là tư vấn của Luật Tuệ An. Nếu còn vướng mắc, chưa rõ hoặc cần hỗ trợ pháp lý khác bạn vui lòng liên hệ ngay Luật sư tư vấn miến phí – Luật sư uy tín, chuyên nghiệp – tư vấn miễn phí 1900.4580

Ngoài ra, bạn có thể tham khảo các bài viết khác về vấn đề dân sự dưới đây:

Công Ty Luật Tuệ An ” VỮNG NIỀM TIN -TRỌN CHỮ TÍN

Công Ty Luật Tuệ An ” VỮNG NIỀM TIN -TRỌN CHỮ TÍN

Mọi gặp khó khăn trong các vấn đề pháp lý hãy liên hệ ngay với chúng tôi để được giải đáp miễn phí 24/7 mọi lúc mọi nơi. Tổng đài tư vấn miễn phí: 1900.4580. 

Add Comment