Quyền đối với bất động sản liền kề theo Bộ luật Dân sự năm 2015

Quyền đối với bất động sản liền kề là một chế định pháp luật vô cùng quan trọng. Bên cạnh những quyền cơ bản đối với tài sản, quyền đối với bất động sản liền kề tồn tại dưới dạng quyền khác đối với tài sản, ngày càng chiếm giữ vai trò không thể thiếu trong đời sống. Hiện nay, pháp luật dân sự có những quy định riêng biệt liên quan tới vấn đề này. Vậy để hiểu rõ hơn về chế định này, trong phạm vi bài viết dưới đây, Luật Tuệ An xin chia sẻ tới Quý khách hàng các nội dung pháp lý xoay quanh “Quyền đối với bất động sản liền kề theo Bộ luật Dân sự năm 2015“.

Cơ sở pháp lý

  • Bộ luật Dân sự năm 2015.

Quyền đối với bất động sản liền kề là gì?

Quyền đối với bất động sản liền kề được hiểu thế nào?

Quyền đối với bất động sản liền kề trước hết là một loại quyền khác đối với tài sản. Quyền này được thực hiện trên một bất động sản (gọi là bất động sản chịu hưởng quyền) nhằm phục vụ cho việc khai thác một bất động sản khác thuộc quyền sở hữu của người khác (gọi là bất động sản hưởng quyền). Hay có thể hiểu một cách đơn giản, quyền đối với bất động sản liền kề là quyền của chủ sở hữu bất động sản (bị vây bọc), trong những điều kiện nhất định, được sử dụng bất động sản (vây bọc) của người khác để thỏa mãn việc khai thác, sử dụng hợp lý bất động sản của mình.

Quyền đối với bất động sản liền kề được xác lập dựa trên căn cứ nào?

Hiện nay, quyền đối với bất động sản liền kề được xác lập dựa trên các căn cứ sau đây: (i) Do địa thế tự nhiên; (ii) Theo quy định của luật; (iii) Theo thỏa thuận; (iv) Theo di chúc.

So với Bộ luật Dân sự 2005, tại Bộ luật Dân sự 2015 đã có sự bổ sung về căn cứ xác lập quyền “theo di chúc”. Cụ thể, chủ sở hữu bất động sản chịu hưởng quyền tại di chúc thể hiện ý chí cho phép chủ sở hữu bất động sản hưởng quyền được thực hiện quyền đối với bất động sản của mình. Khi đó, ý chí này sẽ được tôn trọng và thực hiện trên thực tế.

Hiệu lực của quyền đối với bất động sản liền kề

Kể từ thời điểm được xác lập, quyền này sẽ có hiệu lực đối với mọi cá nhân, pháp nhân. Khi bất động sản được chuyển giao, quyền này cũng sẽ được chuyển giao. Như vậy, quyền đối với bất động sản liền kề sẽ tồn tại cho đến khi bất động sản liền kề còn tồn tại. Nếu các bất động sản nhập làm một hoặc nhu cầu sử dụng bất động sản liền kề không còn thì quyền này sẽ đương nhiên mất đi.

Quyền đối với bất động sản liền kề theo quy định Bộ luật Dân sự 2015
Bộ luật Dân sự 2015 quy định về quyền với bất động sản liền kề thế nào?

Nguyên tắc thực hiện quyền đối với bất động sản liền kề

Về cơ bản, pháp luật luôn đề cao và tôn trọng sự thỏa thuận của các bên. Do đó, nếu giữa chủ sở hữu bất động sản hưởng quyền và chủ sở hữu bất động sản chịu hưởng quyền có sự thỏa thuận về việc sử dụng bất động sản liền kề thì việc thực hiện quyền trên thực tế sẽ tuân theo thỏa thuận của các bên.

Tuy nhiên, có những trường hợp các bên không có thỏa thuận hoặc không đạt được thỏa thuận chung. Khi đó, việc thực hiện quyền sẽ tiến hành theo các nguyên tắc sau đây:

Một là, bảo đảm nhu cầu hợp lý của việc khai thác bất động sản hưởng quyền phù hợp với mục đích sử dụng của cả bất động sản hưởng quyền và bất động sản chịu hưởng quyền.

Hai là, không được lạm dụng quyền đối với bất động sản chịu hưởng quyền.

Ba là, không được thực hiện hành vi ngăn cản hoặc làm cho việc thực hiện quyền đối với bất động sản hưởng quyền trở nên khó khăn.

Những nguyên tắc trên sẽ là cơ sở pháp lý vững chắc đảm bảo việc thực hiện quyền giữa các chủ thể trên thực tế.

Quyền đối với bất động sản liền kề được thực hiện trong trường hợp nào?

Nghĩa vụ trong việc thoát nước mưa

Chủ sở hữu nhà, công trình xây dựng khác phải lắp đặt đường dẫn nước sao cho nước mưa từ mái nhà, công trình xây dựng của mình không được chảy xuống bất động sản của chủ sở hữu bất động sản liền kề. Quy định này nhằm đặt ra cách xử sự cho các chủ thể trên thực tế. Qua đó, không chỉ góp phần bảo vệ quyền lợi hợp pháp của chủ sở hữu bất động sản liền kề, mà còn hạn chế các tranh chấp dân sự tiềm ẩn.

Nghĩa vụ trong việc thoát nước thải

Chủ sở hữu nhà, công trình xây dựng khác phải làm cống ngầm hoặc rãnh thoát nước để đưa nước thải ra nơi quy định, sao cho nước thải không chảy tràn sang bất động sản của chủ sở hữu bất động sản liền kề, ra đường công cộng hoặc nơi sinh hoạt công cộng. Quy định này nhằm đảm bảo việc khai thác, sử dụng bất động sản của chủ thể này không gây ảnh hưởng, tác động tiêu cực đến chủ thể có bất động sản liền kề. Đặc biệt, quy định này cũng nhằm đảm bảo môi trường sinh hoạt trong cộng đồng, khu dân cư.

Quyền về cấp, thoát nước qua bất động sản liền kề

Trên thực tế, có những trường hợp do vị trí tự nhiên của bất động sản mà việc cấp, thoát nước buộc phải qua một bất động sản khác. Khi đó, chủ sở hữu bất động sản có nước chảy qua phải dành một lối cấp, thoát nước thích hợp, không được cản trở hoặc ngăn chặn dòng nước chảy.

Về phía người sử dụng lối cấp, thoát nước, theo đó, chủ thể này có nghĩa vụ phải hạn chế đến mức thấp nhất thiệt hại cho chủ sở hữu bất động sản có nước chảy qua khi lắp đặt đường dẫn nước. Trong trường hợp để xảy ra thiệt hại thì chủ thể này có trách nhiệm bồi thường. Tuy nhiên, nếu nước tự nhiên chảy từ vị trí cao xuống vị trí thấp mà gây thiệt hại cho chủ sở hữu bất động sản có nước chảy qua thì người sử dụng lối cấp, thoát nước không phải bồi thường.

Quyền về tưới nước, tiêu nước trong canh tác

Người có quyền sử dụng đất canh tác khi có nhu cầu về tưới nước, tiêu nước, có quyền yêu cầu những người sử dụng đất xung quanh để cho mình một lối dẫn nước thích hợp, thuận tiện cho việc tưới, tiêu. Trong trường hợp này, người được yêu cầu có nghĩa vụ đáp ứng yêu cầu đó. Quy định này nhằm tạo điều kiện thuận lợi nhất cho chủ thể sử dụng đất canh tác. Tuy nhiên, pháp luật vẫn có sự cân nhắc, đảm bảo quyền lợi đối với các chủ thể sử dụng đất xung quanh. Cụ thể, nếu người sử dụng lối dẫn nước gây thiệt hại cho người sử dụng đất xung quanh thì phải bồi thường.

Quyền về lối đi qua

Chủ sở hữu có bất động sản bị vây bọc bởi các bất động sản của các chủ sở hữu khác mà không có hoặc không đủ lối đi ra đường công cộng, có quyền yêu cầu chủ sở hữu bất động sản vây bọc dành cho mình một lối đi hợp lý trên phần đất của họ. Tương ứng với đó, chủ sở hữu bất động sản hưởng quyền về lối đi qua sẽ đền bù cho chủ sở hữu bất động sản chịu hưởng quyền. Quy định này loại trừ trường hợp các bên có thỏa thuận khác.

Cụ thể, lối đi sẽ được mở trên bất động sản liền kề nào mà được coi là thuận tiện và hợp lý nhất. Việc mở lối đi này có tính đến đặc điểm cụ thể của địa điểm, lợi ích của bất động sản bị vây bọc và thiệt hại gây ra là ít nhất cho bất động sản có mở lối đi. Vị trí, giới hạn chiều dài, chiều rộng, chiều cao của lối đi do các bên thỏa thuận. Không có quy định cụ thể về giới hạn lối đi, miễn sao lối đi được mở bảo đảm thuận tiện cho việc đi lại và ít gây phiền hà cho các bên. Trường hợp có tranh chấp về lối đi, các bên có quyền yêu cầu Tòa án, cơ quan nhà nước có thẩm quyền khác xác định.

Ngoài ra, nếu bất động sản được chia thành nhiều phần cho các chủ sở hữu, chủ sử dụng khác nhau thì khi chia phải dành lối đi cần thiết cho người phía trong. Trong trường hợp này, việc dành ra lối đi sẽ không có đền bù.

Mắc đường dây tải điện, thông tin liên lạc

Chủ sở hữu bất động sản có quyền mắc đường dây tải điện, thông tin liên lạc qua bất động sản của các chủ sở hữu khác một cách hợp lý. Tuy nhiên, việc mắc đường dây này phải bảo đảm an toàn và thuận tiện cho các chủ sở hữu đó. Tương tự các trường hợp trên đây, nếu gây thiệt hại thì phải bồi thường.

Quyền đối với bất động sản liền kề chấm dứt khi nào?

Quyền đối với bất động sản liền kề được hình thành trên cơ sở nhằm đảm bảo quyền khai thác, sử dụng hợp lý đối với bất động sản của chủ sở hữu. Tuy nhiên, trong những trường hợp nhất định, quyền này vẫn có thể chấm dứt. Cụ thể như sau:

Một là, bất động sản hưởng quyền và bất động sản chịu hưởng quyền thuộc quyền sở hữu của một người.

Hai là, việc sử dụng, khai thác bất động sản không còn làm phát sinh nhu cầu hưởng quyền.

Ba là, theo thỏa thuận của các bên.

Bốn là, trong trường hợp pháp luật có quy định khác.

Trên đây là tư vấn của Luật Tuệ An. Nếu còn vướng mắc, chưa rõ hoặc cần hỗ trợ pháp lý khác, bạn vui lòng liên hệ ngay Luật sư tư vấn – Luật sư uy tín, chuyên nghiệp – tư vấn miễn phí 1900.4580.

Ngoài ra, bạn có thể tham khảo một số bài viết khác về Dân sự tại đây:

Công Ty Luật Tuệ An ” VỮNG NIỀM TIN -TRỌN CHỮ TÍN”

Mọi khó khăn trong các vấn đề pháp lý hãy liên hệ ngay với chúng tôi để được giải đáp miễn phí 24/7 mọi lúc mọi nơi. Tổng đài tư vấn miễn phí: 1900.4580.

Bấm để đánh giá
[Tổng 0 Điểm trung bình: 0]

Add Comment

Luật Tuệ An © 2020. All Rights Reserved. Powered by AseanTech.